Tijdens de Frankfurter Buchmesse zou op 20 oktober 2023 aan de in Israël geboren Palestijnse auteur Adania Shibli voor haar roman Eine Nebensache1 de LiBeraturpreis 2023 worden uitgereikt door Verein Litprom6 en de Buchmesse zelf. De roman werd uitgegeven door Berenberg Verlag.
Die uitreiking is zonder overleg en voor onbepaalde tijd uitgesteld omdat ‘Hamas Israël heeft aangevallen’, omdat Shibli heeft geschreven over haar Palestijnse volk, omdat ze tegen het apartheidsregime van Israël heeft geprotesteerd en een oproep van de BDS (Boycott, Deinvestment and Sanctions)2 zou hebben ondertekend
én op grond van een artikel in een Berlijns progressief dagblad:
op 10 oktober 2023 zette taz bij monde van Carsten Otte de hetze – of deze Rhetorik der Hysterie zoals Ilija Trojanow3 het later noemde – tegen Shibli en haar boek op scherp.
Foto: Sylvia van de Garde
Ik ben sprakeloos en zum Tode betrübt.
Naqba toen, Naqba nu
Het tweede deel van de roman geeft een beeld van het voor Palestijnen ontluisterende heden in Israël.
Het eerste deel gaat terug naar 1949, net na/nog tijdens wat de Israëli hun ‘Onafhankelijkheidsoorlog’ noemen en de Palestijnen ‘Al Naqba’ – de catastrofe –, waarin de Israëlische Haganah-militie (fundament van het huidige Israëlische leger en door de VS als terroristische organisatie aangemerkt4) olv David Ben Gurion 92.000 Bedoeïenen en meer dan 700.000 Palestijnen doodde, zeker 500 Palestijnse dorpen vernietigde (Plan Dalet), in het geheim bronnen in Arabische dorpen vergiftigde en 771.000 Palestijnen op de vlucht joeg. Die gebeurtenissen – nog even actueel als in 1948 – leidden mede tot de huidige oorlog tussen Hamas en Israël. Laatstgenoemd land heeft zijn strategieën nooit veranderd, hooguit ‘verfijnd’. Uit ‘zelfverdediging’, waar het een alleenrecht op meent te hebben. De Libanese schrijver Elias Khoury beschreef de Nakba als de conditie van alle Palestijnen in vluchtelingenkampen en hij muntte later met historicus professor Joseph Massad de term ‘aanhoudende Nakba’: er was geen sprake van een voltooide historische gebeurtenis uit de jaren veertig, de Nakba betreft een tijdvak van aanhoudende Palestijnse onteigening, verdrijving en onderdrukking.
Terug naar het boek van Shibli.
Op 13 augustus 1949 werd een jonge Palestijnse vrouw verkracht door Israëlische soldaten. Deze gruwelijkheid in de Battle of Nirim is door Israël decennia lang verzwegen, kwam in 2003 aan het licht in een artikel in Haaretz5 (pelotonscommandant: ‘Ik nam de Arabische vrouw gevangen. De eerste nacht verkrachtten de soldaten haar en de volgende dag vond ik het correct om haar van de wereld te verwijderen’), werd vervolgens afgedaan als ‘een klein detail’
en zo de aanleiding tot en titel van Shibli’s veelgeprezen roman.
Uit het juryrapport:
‘Gleichsam präzise und behutsam entwirft die palästinensische Autorin Adania Shibli mit Eine Nebensache ein formal wie sprachlich streng durchkomponiertes Kunstwerk,
das von der Wirkmacht von Grenzen erzählt und davon, was gewalttätige Konflikte mit und aus Menschen machen.
Mit großer Wachsamkeit richtet sie ihren Blick dabei auf die kleinen Details, die Nebensächlichkeiten, die es uns erlauben, die alten Wunden und Narben zu erblicken, die hinter der Oberfläche liegen.’6
Een doorgevoerd anti-antisemitisme
Shibli’s nominatie leidde in de zomer van 2023 al tot opschudding toen Ulrich Noller (literatuurcriticus en journalist) uit protest de LiBerturpreis-jury verliet: hij vond de genomineerde roman ‘anti-Israëlisch en antisemitisch’.
Maxim Biller schreef in SZ dat het einde van het boek, als de Palestijnse ik-verteller door naamloze Israëlische soldaten bruut wordt vermoord, de roman tot een ‘onliterair stuk propaganda maakt’.
taz deed met Carsten Otte zoals gezegd de deur dicht in het artikel ‘Schatten auf der Buchmesse’ dat begint met: ‘Kann man einen Roman auszeichnen, der Israel als Mordmaschine darstellt?’ en vervolgt met: ‘In diesem Kurzroman sind alle Israelis anonyme Vergewaltiger und Killer, die Palästinenser hingegen Opfer […]. Die Gewalt gegen israelische Zivilisten kommt wohl auch deshalb nicht vor, weil sie als legitimes Mittel im Befreiungskampf gegen die Besatzer gilt. Das ist die ideologische und auch menschenverachtende Basis des Buchs’.7
Julia Hubernagel deed het acht dagen later nog eens dunnetjes over met het volgende ‘argument’: ‘Darin [in dagblad al-Akhbar, SvdG] schreibt sie [Shibli, SvdG] über das Toronto Film Festival, das 2009 einen Fokus auf Tel Aviv setzte. […] Sie wünscht sich, jemand möge etwas tun, „um die israelische Teilnahme dort nicht friedlich über die Bühne gehen zu lassen“. Gegen Ende des Textes philosophiert sie über „explosives Kulturgut“ und „Knallkörper“, die ein arabischer Künstler in Toronto bei sich tragen könnte.’ Dan vergrijpt Hubernagel zich aan de drogreden Argumentum ex silentio (wie zwijgt stemt toe) als ze schrijft dat sommige stukken die Shibli aan de BDS kunnen linken al jaren oud zijn en dat de auteur van mening kan zijn veranderd: ‘Doch warum äussert sie sich dann nicht?’8
Toch motiveert Litprom6 het uitstel van de prijsuitreiking niet met de argumenten van Noller, Biller, Otte of Hubernagel – Litprom neemt daar zelfs afstand van:
‘Aufgrund des durch die Hamas begonnenen Kriegs, unter dem Millionen Menschen in Israel und Palästina leiden, hat sich der Organisator Litprom e.V. entschlossen, die geplante Preisverleihung des LiBeraturpreises auf der Frankfurter Buchmesse abzusagen. Litprom sucht nach einem geeigneten Rahmen der Veranstaltung zu einem späteren Zeitpunkt.
Die Preisvergabe an Adania Shibli stand zu keinem Zeitpunkt in Frage. Die in Teilen der Presse erhobenen Vorwürfe und Diffamierungen gegen die Autorin und den Roman weist Litprom entschieden und als inhaltlich nicht begründet zurück.’
De discussie of Hamas deze oorlog begon eveneens daarlatend: Litproms ‘uitleg’ is op alle vlakken onduidelijk. Claimt de organisatie hier een politiek (en sentimenteel) argument om de prijs voorlopig überhaupt niet aan een Palestijnse auteur uit te reiken?
De directeur van de Buchmesse en tevens voorzitter van Litprom (!?!), Jürgen Boos, noemt als argument dat de terreuroorlog tegen Israël haaks staat op de waarden van de Frankfurter Buchmesse. ‘Wij veroordelen ten stelligste de barbaarse terreuroorlog van Hamas tegen Israël […] De Frankfurter Buchmesse ging altijd over de mensheid, de focus lag altijd op een vreedzaam en democratisch discours […] De Frankfurter Buchmesse staat volledig solidair achter Israël.’9
Boos suggereert hiermee dat de roman van Shibli iets met Hamas te maken heeft en antizionistisch, zelfs antisemitisch zou zijn, dat Shibli antidemocratisch zou schrijven en zich buiten de mensheid heeft geplaatst. ????!!!!
De directeur van de Buchmesse lijkt zich dus wél te baseren op de hetzerige berichten in taz en de SZ.
Al deze uitspraken zijn des te hypocrieter en bedroevend antihistorisch als je meeneemt dat Israël Hamas decennialang heeft gesteund om verdeling te zaaien onder de Palestijnen en de – overigens vanwege collaboratie door veel Palestijnen gewantrouwde – Palestijnse Autoriteit te verzwakken. In 2019 zei Netanyahu tegen zijn Likoedcollega’s: ‘Anyone who wants to thwart the establishment of a Palestinian state has to support bolstering Hamas and transferring money to Hamas … This is part of our strategy – to isolate the Palestinians in Gaza from the Palestinians in the West Bank.’
https://www.theguardian.com/commentisfree/2023/oct/20/benjamin-netanyahu-hamas-israel-prime-minister#:~:text=In%20March%202019%2C%20Netanyahu%20told,Palestinians%20in%20the%20West%20Bank.”
En: https://www.timesofisrael.com/for-years-netanyahu-propped-up-hamas-now-its-blown-up-in-our-faces/
En dit interview met de liegende Netanyahu (‘Never said that’) in augustus 2024
https://time.com/7008852/benjamin-netanyahu-interview-transcript/
Zelf heeft Shibli volgens Simone Korkus10 benadrukt dat ze haar boek niet heeft geschreven als een politiek pamflet en ook niet als een waarheid. Shibli schrijft: ‘Het gedoe met mijn onderscheiding voelde voor mij als een afleiding, een klein incident (‘eine Nebensache’) en niet meer dan dat, van de echte pijn van de mensen daar.
De steun die ik van de wereld kreeg heeft in ieder geval bevestigd dat literatuur, ondanks de wanhoop, nog steeds belangrijk is voor zo velen, zo velen van ons.’
Uitgeverij Berenberg weerlegt11 op 21-10-23 de aantijgingen in de dagbladen:
1) ‘Über einen von Shibli verfassten Artikel von 2009: […] die taz verlässt sich hier auf eine Übersetzung, die ihr – wie vielen anderen Medien und Organisationen – von dem SWR-Redakteur Carsten Otte zugesandt wurde. Der Übersetzer Markus Lemke wurde für seine Übertragungen aus dem Hebräischen ausgezeichnet und übersetzt auch aus dem Arabischen. Tatsächlich handelt es sich bei dem Wort “Sprengstoffe” um eine falsche Übersetzung, die noch dazu nicht als die Metapher erkannt wurde, die sie ist. Adania Shibli geht es um die explosive Kraft von Kunst, nicht um die von der taz insiuierten Sprengstoffattentate. […]
2) Die taz wiederholt Aussagen zu Adania Shiblis vermeintlichen BDS-Verbindungen. Dazu stellen wir fest: Adania Shibli ist keine BDS-Aktivistin oder -Unterstützerin.
Online findet man ihren Namen dreimal in Verbindung zum BDS:
• Adania Shibli hat 2007 einen Aufruf des BDS unterschrieben, genauer: von PACBI, einer Organisation, die die BDS-Bewegung mitgegründet hat.
• 2011 saß Adania Shibli auf einem Panel in der Schweiz […]. Die Organisatoren hatten auch eine BDS-Vertreterin eingeladen. Das macht aus Adania Shibli keine BDS-Unterstützerin. Sonst wären alle, die je mit Alice Weidel auf einem Panel gesessen haben, AfD-Anhänger.
• 2019 hat Adania Shibli einen offenen Brief zur Aberkennung des Nelly-Sachs-Preises an Kamila Shamsie unterzeichnet. Dieser Brief wurde nicht vom BDS initiiert, sondern von Freund:innen rund um Kamila Shamsie, Autor:innen und Verlagsleuten. Einer der Mitverfasser schreibt uns: “The BDS movement had nothing to do with it”.’
Los van de vraag waarom de BDS op zo grote schaal in een kwaad, bijna terroristisch daglicht wordt geplaats:
foute vertalingen, Argumentum ad ignoratiam (onjuiste logica), overhaaste generalisaties, persoonlijke aanvallen, bespelen van het publiek, cirkelredeneringe en de Reductio ad hitlerum – in dit geval de Reductio ad hamasum… het wemelt van de drogredenen in de aanvallen op Shibli.
Beschamend genoeg voor journalisten maar helemaal voor een directeur van de Buchmesse die ook voorzitter is van de prijsuitreikende verzaker. Helder taalgebruik had voor hem geen overbodige luxe maar zelfs een Ehrensache moeten zijn geweest.
Duitslands voortglibberende Wiedergutmachungsabkommen*
Maar eerlijk gezegd bekruipt mij het trieste gevoel dat de roman van Adania Shibli in de hele onsmakelijke discussie écht eine Nebensache is .
Want ik zie vooral slecht verborgen discriminatie, zelfs racisme
– dat wat Judith Butler in Precarious Life12 ‘de meer of minder betreurenswaardige doden’ noemt: ‘Is our capacity to mourn in global dimensions foreclosed precisely by the failure to conceive of Muslim and Arab lives as lives?’ (zie ook mijn blog ‘De twee maten van de Eerste Wereld I).
Of is het de angst om voor antisemiet te worden uitgemaakt die de Duitse journalisten en dubbele directeur tot deze racistische schofferingen brengt?* Wordt hier een nationaal of persoonlijk schuldgevoel afgekocht?
Of weer een voorbeeld van scheefgelopen Vergangenheitsbewältigung bij (een deel van) de Duitse bevolking?
Of gewoon dezelfde christelijk cynische Realpolitik die tegenwoordig ook Nederland beheerst?
Adania Shibli wordt im Nachhinein een al toegekende prijs ontzegd op basis van haar afkomst
en van gebeurtenissen die de Eerste Wereld op haar geweten heeft maar waarvan Adania en haar volk al hun leven lang de gruwelijke gevolgen zien en dragen.
Daar staat zij – geslachtofferd en monddood geprojecteerd op het enige wat ze heeft: taal en haar literaire werk.
Verschrikkelijk
Misschien was mijn bewustwording van het voordurende onrecht, waar niemand aan kan ontsnappen in relatie tot Palestina, wel de eerste drijfveer die me tot de literatuur bracht.
De Frankfurter Buchmesse stelt een grens aan die literatuur.
Wat mij betreft zijn die Buchmesse, taz en de Litprompreis voortaan
Nebensachen im Nachhinein.
–––––––––––––––––––––––––––––––
En zo is Adania Shibli ondanks haarzelf een deel van het politieke debat, en haar boek ook een politiek pamflet geworden – eveneens in weerwil van de auteur:
_________________________________
4 juni 2026
Teken alsjeblieft deze petitie om de sancties tegen Hüseyin Doğru onmiddellijk te vernietigen.
https://www.youtube.com/watch?v=LyRi1eHL4ps
4 juni 2026
Onderstaande link brengt je naar een interview, georganiseerd door The Information Rights Project, met Hüseyin Doğru, de Europese journalist die zonder aanklacht of proces – dus standrechtelijk – vrij toegang tot zijn financiële middelen werd ontzegd (de sanctie betreft inmiddels ook zijn vrouw en sinds kort eveneens zijn moeder) als straf voor zijn berichtgeving over onder meer Gaza, een verregaande sanctie die elke moreel verantwoordelijke burger boven het hoofd hangt.
Doğru gaat in gesprek metr journalist Chris Hedges (Pullitzerprijs 2002); voormalig lid van de Bundestag Sevim Dağdelen geeft verdiepende uitleg en commentaar. https://www.youtube.com/watch?v=LyRi1eHL4ps
20 februari 2026
De LiBeraturpreis is sinds de politiek gemotiveerde schaamteloze afstraffing van Adania Shibli niet meer uitgereikt. De organisatie heeft blijkbaar een les geleerd
of heeft zich schijterig teruggetrokken.
19 februari 2026
De Duits-Turkse journalist Hüseyin Dogru (Berlijn) wordt op grond van Europese en Duitse buitenparlementaire besluiten, de toegang ontzegd tot zijn eigen geld.
Hij heeft een gezin met drie jonge kinderen, maar mag niet meer dan € 500 per maand opnemen. Als iemand, zelfs zijn eigen vrouw, hem iets toestopt of een maaltijd voorzet, wordt dat gezien als het omzeilen van de sancties en dat betekent 5 jaar gevangenis voor Hüseyin.
De reden voor deze onvoorstelbare ‘straf’ zonder wettelijke grond, aanklacht en/of proces, is zijn berichtgeving over Israëls genocide in Palestina – en omdat de EU en Duitsland Dogru alleen de Turkse nationaliteit toebedelen hoewel hij in Duitsland werd geboren, er studeerde en inmiddels óók een Duits paspoort heeft, wil de EU met Duitsland uitvogelen hoe ver ze kunnen gaan in het buitenwettelijk behandelen en straks verklaren van ‘nicht-Biodeutschen’.
Laten we dit zien zoals het bedoeld is: Trumpf is geen waarschuwing voor waar ‘het’ naartoe gaat, Trumpf is het resultaat van waar wij allang zijn aanbeland: in een door Westers racisme, kapitalisme en imperialisme stukgedraaide wereld.
https://electronicintifada.net/blogs/ali-abunimah/eu-sanctions-german-journalist-shocking-first-over-gaza-reporting?utm_source=EI%20readers&utm_campaign=2aa8598937-EMAIL_CAMPAIGN_2026_01_19_01_06_COPY_03&utm_medium=email&utm_term=0_-091b30d9e7-1431700195
En voordat YouTube/Google het er weer afgooit: het interview van de directeur van de Electronic Intifada, Ali Abunimah, met Hüseyin Dogru:
https://www.youtube.com/watch?v=EnsFUGrisDY
12 november 2025:
Het valse predicaat van ‘antisemiet’ voor mensen die kritiek uitoefenen op zionistisch Israël, is een wijdverbreid Europees probleem dat niet alleen onder ultraorthodoxe christenen opgeld (letterlijk: het geld dat men ontvangt boven op zijn/haar eigenlijke waarde)) doet maar vaak even vals wordt verdedigd door die ‘filosemieten’ die zich sinds de Tweede Wereldoorlog voor hun ‘goede kant’ even goed laten betalen.
Lees: https://www.groene.nl/artikel/een-gevaarlijk-politiek-spel?utm_source=De+Groene+Amsterdammer&utm_campaign=7d23bf37d7-Wekelijks-2025-11-16&utm_medium=email&utm_term=0_853cea572a-7d23bf37d7-70927829
5 december 2024: https://www.groene.nl/artikel/wat-ik-zie-in-gaza-herinnert-mij-aan-de-pogroms
21 november 2024: Lees het hartstochtelijke essay van de Palestijnse dichter Ghayath Almadhoun: https://www.groene.nl/artikel/de-doos-van-pandora
18 nov 2024: https://diem25.org/jewish-organisations-around-the-world-condemn-german-parliamentary-resolution-on-anti-semitism/
12 september 2024: de repressie in Duitsland neemt alleen maar toe: https://elsc.support/news/shocking-levels-of-state-violence-and-repression-in-germany-palastina-solidaritat-duisburg-and-samidoun
Lees vooral: De etnische zuivering van Palestina door Ilan Pappe, Uitgeverij Omniboek. Oorspronkelijke titel: The Ethnic Cleansing of Palestine.
18 april 2024
In De Groene een alarmerende opsomming van Duitslands ontspoorde of juist vergewaltigte (?) Vergangenheitsbewältigung door in Israëls rechtsradicale kielzog kritiek op dat land gelijk te stellen aan antisemitisme:
https://www.groene.nl/artikel/radicaal-in-het-reine?utm_source=De+Groene+Amsterdammer&utm_campaign=02c0369d6c-Dagelijks-2024-04-18&utm_medium=email&utm_term=0_853cea572a-02c0369d6c-%5BLIST_EMAIL_ID%5D
‘Folders, stickers en buttons ter ondersteuning van Israël liggen uitgespreid op een tafel, evenals een brochure getiteld Mythos #Israel1948, waarin wordt beweerd dat de Nakba niets anders is dan een propagandistische mythe, dat al het gepraat over bezetting en apartheid onwaar is, en dat Israël “altijd antiracistisch, antikoloniaal en antifascistisch is geweest”.’
Verderop in het artikel:
*‘Wiedergutmachungsabkommen’[…] een akkoord [Verdrag van Luxemburg uit 1952 plus boetegeld aan Israël, SvdG] dat het ‘weer goed zou maken’ en de Duitsers zou vrijpleiten van hun schuld. Door een dergelijke symbolische politiek van verzoening op het internationale toneel en opeenvolgende amnestieën voor nazi-oorlogsmisdadigers in eigen land, draaide de West-Duitse kanselier Konrad Adenauer de geallieerde denazificatie-inspanningen systematisch terug. […] “Je gooit geen vuil water weg zolang je geen schoon water hebt”, was zijn excuus voor het aannemen van hooggeplaatste nazi’s, zoals zijn rechterhand Hans Globke, in de West-Duitse regering.
In een toespraak voor het parlement in 1951 beweerde hij dat de “overweldigende meerderheid” van de Duitsers “de misdaden tegen de joden verafschuwde en er geen deel aan had gehad”. Een gewaagde bewering, vooral in het licht van een opiniepeiling die in december van datzelfde jaar werd gehouden, waaruit bleek dat slechts vijf procent van de Duitsers zich “schuldig” voelde tegenover de joden en 21 procent dacht “dat de joden zelf medeverantwoordelijk waren voor wat hun was overkomen tijdens het Derde Rijk”.’
13 april 2024
DiEM25 / Yannis Varoufakis over de brutale overval op en beëindiging van The Palestine Congress in Berlijn op 12 april 2024 door de Duitse politie met goedkeuring van vrijwel het hele Duitse parlement:https://diem25.org/yanis-varoufakis-palestine-congress-speech-that-was-banned-by-german-police/
4 april 2024 Lees het tragisch sublieme essay van Pankaj Mishra in De Groene:
https://www.groene.nl/artikel/nooit-meer-geldt-voor-iedereen
1 april 2024
zie DiEM25: https://internal.diem25.org/nl/events/3710
23 december 2023
Een vriendin wees me op de volgende link:
21 december 2023
Van The Rights Forum krijg ik net het bericht door dat kunstenaars in Berlijn een verklaring moeten onderteken waarin ze de IHRA (International Holocaust Remembrance Alliance)-definitie** van antisemitisme (kritiek op Israel = antisemitisme) onderschrijven om in aanmerking te blijven komen voor subsidies…
Berufsverbote, Kulturkammer… De geschiedenis herhaalt zich, de fundamenten van Der Mauer komen bloot te liggen…***
** een niet-bindende ‘werkdefinitie van antisemitisme’ [vet van mij, SvdG] die gaat over (houd je vast) ‘een perceptie van Joden die tot uiting kan komen als een gevoel van haat jegens Joden’. Dus: een persoonlijke perceptie van een persoonlijk gevoel van willekeurige gelovigen (of één willekeurige gelovige?) dat nu gemakshalve geprojecteerd wordt op de staat Israël olv de door haat en wraakzucht gedreven schurk Netanyahu die de hele wereld medeplichtig wil maken aan de genocide die door hemzelf en zijn geloofsgenoten gepleegd?
Moet het ons verbazen dat Duitsland zo grondig en gruwelijk met zijn oude Armeestiefel in Netanyahu’s voetsporen treedt?
***Zie ook mijn blog ‘Helmut Kohl gaat niet de geschiedenisboekjes in als de kanselier van de eenheid, maar van het kapitaal dat hij met de geit en zichzelf wilde sparen’.
https://syntaxis-sylviavandegarde.nl/2017/06/16/helmut-kohl-gaat-uiteindelijk-niet-de-geschiedenisboekjes-in-als-kanselier-van-de-eenheid-maar-van-de-verdeeldheid/
20 december 2023
*In de Groene van 14 december 2023 schrijft journalist Lieke Knijnenburg dat het veroordelen van excessief gedrag van Israël sinds 2016 officieel wordt gezien als antisemitisme. https://www.groene.nl/artikel/duitsland-beschuldigt-joodse-kunstenaars-van-antisemitisme
24 maart 2023: interview door Arnon Grunberg met Adania Shibli
https://www.youtube.com/watch?v=yy0bI0Z-nVg
waarin ze vertelt dat Israël na 1949 de Palestijnen – ook Shibli’s familie – dwong om hun achternamen te veranderen op straffe van verdrijving, maar met de oorspronkelijke achternaam verloren ze ook de (aanspraak op) hun land.
–––––––––––––––––––––––––––––––––––––
Maar Nederland kan er ook wat van:
de verpleegkundige Younes el Harouchi kreeg bij de Dienst Justitiële Inrichtingen onmiddellijk ontslag aangezegd vanwege een persoonlijk maar volgens de DJI ‘gevaarlijk’ bericht met een video van Israëlische politici die beweren elke christelijke en Arabische Palestijn te gaan uitroeien.
Zonder ontslagbrief, zonder enig bericht, zonder overleg en dus zonder aangegeven reden werd El Harouchi de toegang tot zijn werk ontzegd; zijn pasje werkte niet meer.
‘Had niet gemogen,’ zegt de DJI nu – om een rechtszaak te voorkomen werd er geschikt:
‘De Staat ziet daarbij onder ogen dat bij nader inzien aan El Harouchi meer gelegenheid geboden had moeten worden voor wederhoor en dat de onmiddellijke beëindiging van de samenwerking een te vergaande maatregel is geweest’, staat in de schikking. ‘El Harouchi ziet op zijn beurt onder ogen dat, mede gelet op de bijzondere positie van de Dienst Justitiële Inrichtingen binnen het Rijk, de Staat organisatiesensitiviteit verwacht van zijn medewerkers.’ [onderstreping van mij, SvdG].
El Harouchi kreeg zijn baan niet terug, hij kreeg slechts de zes weken opzegtermijn – waarop hij gewoon recht had – uitbetaald.
‘Organisatiesensitiviteit’
wat is dat – en wat zou dat kunnen zijn in deze context???????????
Met deze vage term – om het woord ‘verzinsel niet te gebruiken – wordt hier een voorwaarde, een norm, misschien wel een precedent geschapen om medewerkers van (staats)organisatie of -instellingen op ongewenste meningen te kunnen ontslaan? Waar mogen we ons als burgers op voorbereiden – zeker onder een ultrarechtse regering met Wilders aan het hoofd.
Iedereen met een kritisch (onderscheidings)vermogen doet er goed aan om het befaamde boek LTI. De taal van het Derde Rijk van Victor Klemperer te lezen – LTI staat voor Lingua Tertii Imperii – een eerste persoonlijk onderzoek naar de taal van de nazi’s en daarmee ‘een instructief leerboek over de ideologie van totalitaire regimes in het algemeen’. Over The Ministry of Funny Words, zou je kunnen zeggen, maar dan wel ‘Funny Words’ met catastrofale gevolgen. Lees het om dat voor te kunnen zijn of in elk geval te kunnen herkennen!
Uitgegeven bij Atlas, 2000, maar in het Nederlands helaas alleen nog in de bibliotheek of antiquarisch verkrijgbaar.
In het duits: LTI. Notizbuch eines Philologen. Reclam Verlag.
––––––––––––––––––––––
Lees ook: https://www.theguardian.com/books/2023/nov/09/palestinian-author-adania-shibli-frankfurt-book-fair
••• !!! Op 24 november 2023 publiceert taz onder de titel ‘Shibli scheitert tegen taz‘ triomfantelijk dat Adania Shibli een rechtszaak tegen het dagblad heeft verloren. De auteur wilde enkele provocerende en onjuiste uitspraken in Carsten Ottes artikel ‘Schatten auf der Buchmesse’ [waaronder de hierboven aangehaalde] verboden zien, maar het betrof volgens het Landgericht Hamburg een ‘geoorloofde meningsuiting’ van Otte, en de juistheid van literatuurkritiek zou niet beoordeeld kunnen worden. De formulering ‘die engagierte BDS-Aktivistin Adania Shibli’ heeft het Gericht eveneens niet verboden want het ‘is arbitrair welke handelingen voldoen om een persoon een “geëngageerde activiste” te noemen’. Taz verzette zich tegen het gevraagde verbod omdat het de vrijheid van de literatuurkritiek in gevaar zag.
Alles is blijkbaar geoorloofd als het de ‘vrijheid van meningsuiting’ betreft – de ander is vogelvrij en uiteindelijk van geen belang.
Waar kennen wij dat van… – en hoe progressief en onafhankelijk kan taz zich nog noemen?
Lees de uitspraken van Ben-Gurion over zijn/de bedoelingen met en van Israël – bedoelingen die in de loop van de decennia niet zijn afgezwakt, integendeel:
https://www.progressiveisrael.org/ben-gurions-notorious-quotes-their-polemical-uses-abuses/
––––––––––––––––––––
1 Uitgegeven bij Berenberg Verlag Berlijn.
In Nederland: Een klein detail, Uitgeverij Koppernik BV.
2 De BDS roept op tot maatregelen tegen Israël zolang het onrechtmatig stukken Palestina bezet (en even onrechtmatig uitbreidt) en een apartheidsregime voert jegens alle Palestijnen. De Duitse overheid beschouwt de BSD als een antizionistische en (merkwaardigerwijs) ‘dus’ als een antisemitische organisatie.
3 https://taz.de/Kontroverse-um-Autorin-Adania-Shibli/!5963724&s=trojanow/
Ilija Trojanow ziet het gelukkig anders en genuanceerder** (17-10-23):
‘Anstatt nun zu diskutieren, wie wir die Gewaltspirale im Nahen Osten mithilfe literarischer Werke profunder verstehen können, hat dieser Preis eine Rhetorik der Hysterie provoziert (leider auch in der taz). Lauter Diffamierungen, die mit dem Roman kaum etwas zu tun haben und der Autorin absichtlich Unrecht tun, denn wie der Berenberg Verlag klarstellt11 verteidigt sie entschieden die Autonomie ihrer Literatur, indem sie Einladungen von aktivistischen Gruppen grundsätzlich ablehnt. Wer diesem Roman Antisemitismus oder gar Menschenverachtung vorwirft, der projiziert seine eigenen Vorurteile auf das Werk.
Das wäre eine traurige Nebensache, wenn es nicht Ausdruck einer grundsätzlichen Malaise wäre. Wir betrachten die Welt – nicht nur bei Kriegen, auch bei Migration oder Energieversorgung – durch die Brille kleingeistigen Selbstinteresses und entfernen uns zunehmend von den Idealen, die allein eine Lösung der globalen Verteilungskämpfe und Zerstörungsmechanismen anbieten: universell geltende Rechte und kosmopolitische Empathie.’
4 over (oa) de Haganah:https://www.ojp.gov/ncjrs/virtual-library/abstracts/terror-out-zion-irgun-zvai-leumi-lehi-and-palestine-underground
https://www.middleeastmonitor.com/20231014-turning-terrorists-into-heroes-2/
6 https://www.litprom.de/beste-bücher/liberaturpreis/preisträgerin-2023/
‘Bei Litprom e.V. dreht sich seit mehr als 40 Jahren alles um Bücher und Autor*innen aus Afrika, Asien, Lateinamerika und der Arabischen Welt’ […] ‘…die Erweiterung der “Community” der Weltliteraturfans’.
echter: https://www.litprom.de/beste-bücher/liberaturpreis/preisträgerin-2023/
7 Otte in taz: https://taz.de/Debatte-um-Autorin-Adania-Shibli/!5965811/
8 Hubernagel in taz:https://taz.de/Debatte-um-Autorin-Adania-Shibli/!5967416&s=Julia+Hubernagel/
9 https://www.buchmesse.de/en/news/israel
11 De complete weerlegging van Berenberg: https://www.berenberg-verlag.de/aktuelles/
12 Judith Butler, Precarious Life. Verso 2006.
Zie de documentaire Hamaadaba, The Lab, Israel’s Weapon-testing Human Labatory van Yotam Feldman uit 2013 ‘An investigative documentary revealing how the Israeli military occupation in Palestine has become a business rather than a burden’, IMBb.
https://www.google.nl/search?q=the+lab+documentary&sca_esv=594270025&source=hp&ei=O7-NZfGXE8-Xi-gPiriA-AM&iflsig=AO6bgOgAAAAAZY3NS-KHtHJ9h22MJAekF-SToc-_R6KD&gs_ssp=eJzj4tbP1TcwNCjOsii3MGD0Ei7JSFXISUxSSMlPLs1NzStJLKoEAK7MCx8&oq=the+lab+d&gs_lp=Egdnd3Mtd2l6Igl0aGUgbGFiIGQqAggBMgUQABiABDIFEC4YgAQyBRAAGIAEMgUQABiABDIFEAAYgAQyBRAAGIAEMgUQABiABDIFEAAYgAQyBRAAGIAEMgUQABiABEjWMVAAWKkZcAB4AJABAJgB6wGgAe4IqgEFNS4yLjK4AQHIAQD4AQHCAgsQABiABBixAxiDAcICDhAuGIAEGMcBGK8BGI4FwgIOEAAYgAQYigUYsQMYgwHCAhcQLhiABBiKBRixAxiDARjHARivARiOBcICCBAAGIAEGLEDwgIUEC4YgAQYsQMYgwEYxwEYrwEYjgXCAg4QLhiABBiKBRixAxiDAcICCxAuGIAEGLEDGIMBwgIIEC4YgAQYsQPCAgsQLhiABBixAxjUAsICCxAuGIMBGLEDGIAEwgILEC4YgAQYxwEYrwHCAhQQLhiABBjHARivARiYBRieBRiZBcICDhAuGIAEGMcBGK8BGJgF&sclient=gws-wiz#fpstate=ive&vld=cid:255dee10,vid:yWo1SrIyFKI,st:0
Voor het geval je je al langer afvraagt hoe het mogelijk is dat een land dat zich zo uitput in het voeren van oorlogen, zo welvarend en economisch ‘gezond’ kan blijven… Of, zoals Galant zegt: ‘Hoe we bloed in geld veranderen.’
Israëls wapenindustrie wordt door de hele Eerste Wereld gefinancierd en vervolgens weer met uitgebreide instructies gekocht… waar zijn we mee bezig (geweest)???